دانشگاه شیراز در کانون توجه ملی
به گزارش شمس فارس،دکتر نعمتی نژاد صبح امروز در یک نشست خبری با اصحاب رسانه استان گفت: همزمان با فرارسیدن هفته ملی پژوهش و فناوری، دانشگاه شیراز به عنوان یکی از مراکز علمی برجسته کشور، میزبان مجموعهای پربار از جشنوارهها، مراسم تجلیل و افتتاح زیرساختهای جدیدخواهد بود. این رویدادها نه تنها فرصتی برای قدردانی از تلاشهای بیوقفه پژوهشگران، خیرین، دانشجویان و واحدهای صنعتی برتر در حوزه فناوری و نوآوری خواهد بود، بلکه نقشه راهی برای تعمیق ارتباط دانشگاه با بدنه صنعت و جامعه ترسیم خواهد کرد. مراسم اختتامیه این هفته با حضور استاندار محترم فارس و مقامات ملی از وزارت علوم، تحقیقات و فناوری، با تاکید بر اهمیت پژوهش کاربردی و نقش دانشگاه در توسعه اقتصادی و اجتماعی در شیراز برگزار خواهد شد.
رویدادهای محوری و دستاوردهای هفته پژوهش
معاون پژوهشی دانشگاه شیراز در ادامه سخنان خود گفت: هفته پژوهش در دانشگاه شیراز با تمرکز بر چند محور اساسی برگزار میشود: تقدیر از نخبگان، توسعه زیرساختهای پژوهشی، و تقویت پلهای ارتباطی میان علم و صنعت.
۱. رونمایی از جایزه ملی پروفسور صفوی: میراثی برای آینده پژوهش
یکی از مهمترین و نمادینترین برنامههای این هفته، رونمایی و اعطای اولین دوره جایزه علمی ملی «پروفسور افسانه صفوی» خواهد بود. این جایزه با هدف گرامیداشت مقام علمی و اجتماعی آن استاد فقید و با الهام از سوابق درخشان ایشان در حوزههای علمی، فناوری و نوآوری پایهگذاری شده است.
اهداف اصلی جایزه پروفسور صفوی:
- تشویق پژوهشهای میانرشتهای: تمرکز بر طرحهایی که مرزهای رشتههای مختلف علمی را درنوردیده و پاسخهای نوینی ارائه میدهند.
- ارزیابی شاخصهای چندوجهی: معیار انتخاب برگزیدگان صرفاً تعداد مقالات نبوده، بلکه تأثیر اجتماعی، انتقال فناوری و تجاریسازی نتایج نیز در نظر گرفته میشود.
- تقویت نقش اجتماعی دانشگاه: الگوسازی برای پژوهشگرانی که فراتر از مرزهای دانشگاهی عمل میکنند.
آییننامه و معیارهای ارزیابی این جایزه، که بر پایه اصول پایداری و کاربردی بودن بنا شدهاند، در مراسمی ویژه تشریح و اولین دوره آن اهدا گردید.
۲. توسعه زیرساختهای فیزیکی و نمایشگاه دستاوردها
توسعه محیطهای پژوهشی یکی از اولویتهای دانشگاه شیراز در سال جاری بوده است. در جریان هفته پژوهش، شاهد افتتاح رسمی چندین مرکز و آزمایشگاه جدید در دانشکدههای مختلف خواهیم بود.
جزئیات افتتاح زیرساختها:
- آزمایشگاههای تخصصی: افتتاح آزمایشگاههای پیشرفته در دانشکده شیمی مهندسی، دانشکده علوم و همچنین تجهیز کارگاههای فنی در دانشکده مهندسی با تمرکز بر حوزههای نانو و مواد هوشمند.
- نمایشگاه دستاوردهای پژوهشی و فناوری استان: این نمایشگاه محلی بوده و برای ارائه آخرین نوآوریها و اختراعات محققان دانشگاه و شرکتهای مستقر در پارک علم و فناوری استان فارس پیش بینی شده است. در این نمایشگاه، بیش از ۱۰۰ محصول فناورانه به نمایش گذاشته خواهد شد که بخش قابل توجهی از آنها در مرحله آمادهسازی برای تجاریسازی هستند.
۳. تعمیق ارتباط صنعت و دانشگاه: از تئوری تا عمل
نعمتی نژاد با تاکید بر سخنان ریاست دانشگاه مبنی بر اینکه : خروجی اصلی پژوهش باید در خدمت حل مشکلات جامعه و ارتقاء تولید ملی باشد افزود، برای تحقق این هدف، اقدامات زیر صورت پذیرفت:
الف) تأسیس دفتر بازاریابی و سرمایهگذاری پژوهشی:
این دفتر با هدف فعالسازی فرآیند ارتباط دانشگاه با صنایع محلی و ملی تأسیس شد. وظیفه اصلی این دفتر، شناسایی نیازهای واقعی صنعت و هدایت منابع پژوهشی دانشگاه به سمت حل آن مسائل است.
ب) عقد تفاهمنامههای همکاری:
در راستای شروع به کار این دفتر، تا کنون دوازده تفاهمنامه جدید با صنایع کلیدی استان در حوزههای نفت و گاز، کشاورزی نوین و صنایع شیمیایی منعقد شده است. این تفاهمنامهها شامل اجرای پروژههای مشترک تحقیقاتی، توسعه فناوری و ارائه خدمات مشاورهای تخصصی به واحدهای صنعتی است.
ج) ترویج علم برای عموم:
برگزاری کارگاهها و نشستهایی با رویکرد “ترویج علم به زبان ساده”، با هدف آشتی دادن مفاهیم پیچیده علمی با درک عمومی جامعه و نشان دادن کاربردهای عملی پژوهشها در زندگی روزمره.
۴. استفاده از ظرفیتهای قانونی و جذب بودجههای ملی
دانشگاه شیراز با استفاده هوشمندانه از ظرفیتهای قانونی موجود، توانسته است منابع مالی قابل توجهی را برای تحقیقات کاربردی جذب کند:
تشویق صنایع به استفاده از “دانشبنیان” (ماده ۱۳):
صنایع بزرگ تشویق شدهاند تا از معافیتهای مالیاتی ذکر شده در ماده ۱۳ قانون حمایت از شرکتها و مؤسسات دانشبنیان و استارتاپی استفاده کنند. این ماده قانونی امکان کسر هزینههای سرمایهگذاری شده در پروژههای پژوهشی مشترک با دانشگاهها را از درآمد مشمول مالیات فراهم میآورد.
جذب بودجههای ملی:
بر اساس گزارشها، از این طریق مبلغ ۶۰ میلیارد تومان بودجه ملی برای اجرای پروژههای پژوهشی تعریفشده میان دانشگاه و صنایع، از محل معافیتهای مالیاتی صنایع، جذب گردیده است. این حجم از بودجه نشاندهنده استقبال صنعت از ظرفیتهای علمی دانشگاه شیراز است.
۵. پیوند میان دانشگاه و بازار کار: اشتغالزایی
به منظور کاهش فاصله میان تحصیلات عالی و نیازهای بازار کار، نمایشگاههای شغلی دو روزهای همزمان با مراسم اختتامیه برگزار شد:
- هدف: ایجاد فرصت مستقیم برای دانشجویان در حال تحصیل و فارغالتحصیلان جهت معرفی توانمندیهای خود به دستگاههای اجرایی، شرکتهای دولتی و صنایع خصوصی.
- آمار: بیش از ۱۰۰ سازمان متقاضی نیرو یا کارآموز در این نمایشگاه حضور یافتند و فرآیند مصاحبههای اولیه به صورت حضوری انجام پذیرفت.
جایگاه دانشگاه شیراز در رتبهبندیهای بینالمللی: تثبیت موقعیت جهانی
دانشگاه شیراز نه تنها در عرصه ملی، بلکه در سطح جهانی نیز جایگاه خود را به عنوان یک دانشگاه پیشرو تثبیت کرده است. این موفقیتها حاصل تمرکز بر کیفیت پژوهش، افزایش همکاریهای بینالمللی و بهبود زیرساختهای آموزشی است.
رتبهبندیهای کلیدی:
نظام رتبهبندیجایگاه کشوریجایگاه جهانی (یا بازه)نکات برجستهISC (اسلامی علوم و استنادات)رتبه پنجم-تثبیت جایگاه در میان پنج دانشگاه برتر ایرانQS World University Rankings-رتبه ۷۱۰ جهانیقرارگیری در زمره دانشگاههای برتر جهانیQS World University Rankings (بازه)-زیر ۱۰۰۰ کلبهبود مستمر در شاخصهای اعتبار جهانی
دستاوردهای تخصصی در رتبهبندیها:
دانشگاه شیراز در حوزههای تخصصی موفقیتهای چشمگیری کسب کرده است که نشاندهنده عمق دانش در رشتههای خاص است:
- پایداری و توسعه پایدار: کسب رتبه دوم کشوری در این حوزه استراتژیک که بیانگر تعهد دانشگاه به اهداف توسعه پایدار سازمان ملل (SDGs) است.
- رتبههای جهانی در رشتههای خاص: کسب رتبههای بسیار خوب در رشتههای دامپزشکی و علوم میانرشتهای (Interdisciplinary Sciences) در سطح جهانی.
پژوهشگران پراستناد: تأثیرگذاری جهانی
نشانهای قوی از کیفیت پژوهشهای دانشگاه شیراز، حضور چشمگیر اعضای هیئت علمی در فهرست دانشمندان پراستناد جهان است. بر اساس آخرین گزارش منتشر شده توسط دانشگاه استنفورد (که بر اساس استنادات پایگاه اسکوپوس محاسبه میشود):
- تعداد پژوهشگران: ۵۵ نفر از استادان و پژوهشگران دانشگاه شیراز در زمره ۲ درصد دانشمندان برتر جهانی قرار گرفتند. این امر نشاندهنده تأثیرگذاری عمیق نتایج پژوهشی دانشگاه بر جامعه علمی جهان است.
حمایتهای سازمانی از پژوهشگران: بودجه و نشر
با وجود محدودیتهای مالی عمومی کشور، مدیریت دانشگاه شیراز تلاش کرده است تا منابع محدودی را به سمت حمایت مستقیم از پژوهشگران هدایت کند:
- تأمین مالی پایاننامهها: میزان کمکهزینه اختصاص یافته به پایاننامههای دانشجویی افزایش یافته است. تمرکز ویژهای بر طرحهایی است که با اولویتهای ملی و استانی همراستا هستند، به طوری که ضریب اختصاص بودجه برای این موارد افزایش یافته است.
- تجهیزات پژوهشی: کمکهزینههایی به گروههای آموزشی برای خرید تجهیزات ضروری و جایگزینی قطعات مستهلکشده آزمایشگاهی تخصیص داده شده است.
- توسعه نشریات علمی: دانشگاه شیراز به صورت مستمر در تلاش برای بینالمللیسازی نشریات خود است. در حال حاضر، تعداد نشریات علمی بینالمللی دانشگاه به بیش از ۵۶ نشریه رسیده است که بسیاری از آنها در فهرستهای معتبر جهانی نمایه شدهاند.
چشمانداز و برنامههای آتی: نوآوری در خدمت جامعه
دانشگاه شیراز نگاهی رو به آینده دارد و برنامههای زیر را برای تقویت اکوسیستم نوآوری در دستور کار قرار داده است:
- گسترش نشستهای ترویج علم: برگزاری مستمر نشستهایی با هدف انتقال دانش به زبان ساده به عموم مردم و کاهش فاصله ادراکی میان دانشگاه و جامعه.
- توسعه مراکز رشد و شتابدهندهها: برنامه فشردهای برای توسعه مراکز رشد واحدهای فناور مستقر در پردیسهای علوم و فناوری دانشگاه در دستور کار است.
- تأسیس پردیس دانشبنیان: گامهای جدی برای تأسیس یک پردیس تخصصی دانشبنیان برداشته شده است. هدف نهایی این پردیس، تبدیل ایدههای نوآورانه دانشجویان و اعضای هیئت علمی به محصولات قابل عرضه و رقابت در بازار ملی و بینالمللی است.
مراسم اختتامیه و تجلیل از برگزیدگان این هفته، از جمله اساتید نمونه، دانشجویان پژوهشگر برتر، صنایع حامی و خیرین دانشگاهساز، در روز نهم آذرماه در تالار رازی دانشکده شیمی مهندسی برگزار خواهد شد و نقطه پایانی بر یک هفته پربار فعالیتهای علمی و فناورانه خواهد بود.
